دقیقه طول شرقی و ۳۴ درجه و۷ دقیقه الی ۳۴ درجه و۳۴ دقیقه عرض شمالی می باشد. (شکل 2 -1) متوسط ارتفاع این دشت ۱۳۲۰ متر از سطح دریا می‌باشد که در پای کوه بیستون قرار گرفته است.دشت بیستون از لحاظ تقسیمات سیاسی بخش هایی از شهرستان هرسین ، صحنه و کرمانشاه را در بر می گیرد . این محدوده از شمال به کوههای هجر و خانه کودا ، از شمال غرب و جنوب غرب به کوههای نوجیبران و بیستون ، از جنوب به سه چک ، کوه لار و کوه ایل دره و از شرق به کوه شیرز محدود می شود. این توده کوهستانی از شمال به دشت میان راهان، از جنوب به دشت کرمانشاه، از مغرب به دشت کامیاران و رازآور و از مشرق به دشت بیستون (دینه ور) محدود می‌شود. توده کوهستانی بیستون در قسمت غربی و جنوب غربی شهر بیستون قرار دارد که به تبعیت از جهت کلی زاگرس از شمالغربی به جنوب شرقی کشیده شده است. متوسط عرض آن ۱۵ کیلومتر و طول آن ۶۰ کیلومتر است. مرز مشترک بین دشتها و توده کوهستانی در بیشتر جهات به ویژه دامنه های شرقی و جنوبی، به صورت دیواره های عمودی با شیب زیاد بصورت پرتگاه گسلی می‌باشد (دشت بیستون و دیوار بیستون). دشت بیستون از لحاظ هیدرولوژیکی جزء حوضه آبخیز رودخانه قره سو می‌باشد. چشمه‌های متعدد بزرگ و کوچکی در ارتفاعات پایین و در اطراف توده کوهستانی بیستون وجود دارد که توسط این توده تغذیه می‌شود. (محمودی ۱۳۸۰)
که به صورت یک دشت آبرفتی در پایکوههای بیستون واقع شده است و دو رودخانه مهم دینه ور و گاماسیاب با جهت شمال شرق –جنوب غرب در این دشت جریان دارند، این آبرفتها از نظر ذخائر آبهای زیرزمینی غنی بوده و به علت بالابودن سطح آبهای زیرزمینی در این دشت کشاورزی از رونق زیادی برخوردار است.

شکل ۲-1 موقعیت جغرافیایی شهر بیستون در دشت بیستون

2-2- توپوگرافی

ویژگی های توپوگرافی از روی نقشه توپوگرافی با مقیاس 1:50000 و همچنین عکس های هوایی به دست آمده است.که به دو گروه عمده کوهها و دشت ها قابل تقسیم بندی است .از نظر پستی و بلندی شهر بیستون در پای ارتفاعات کوه بیستون قرار گرفته است. متوسط ارتفاع دشت بیستون ۱۳۵۰ متر از سطح دریاهای آزاد می‌باشد. و به صورت یک دشت میانکوهی است که چند تپه کم ارتفاع با ارتفاع ۱۴۲۰ متر در سطح این دشت دیده می‌شود.
۲-2-1 شیب
همانطور که در نقشه شیب منطقه در شکل 2-4 ملاحظه می گردد دشت میانکوهی بیستون یک دشت مسطح با شیب کم بین ۰-۲۰ درصد می‌باشد که چند تپه کم ارتفاع درقسمت شمال غرب ، جنوب و جنوب شرق دشت با ارتفاع 1400 متر قراردارد.

شکل ۲-2- نقشه شیب دشت بیستون به درصد

۲-2-2- جهت عمومی شیب

جهت حداکثر تغییرات شیب است که بر حسب زاویه بیان می‌شود (عظیمی حسینی و همکاران ۱۳۸۹). در زمینه مکان‌یابی دفن پسماند دامنه‌های آفتاب گیر به جهت توانایی میکروب زدایی و ایجاد گرمایش لازم جهت تجزیه مواد زائد بهترین مکان جهت دفن پسماند می‌باشند1999) Jun , ( جهت عمومی شیب شهر بیستون شمال – شمال غربی است . اما جهت عمومی شیب در سطح دشت بیستون در قسمت جنوبی دشت عمدتا جنوب و جنوب غربی و در قسمت جنوبی دشت شمال – شمال شرقی می‌باشد.

شکل۲-3- نقشه جهت شیب دشت بیستون

۲-3- زمین‌شناسی

منطقه مورد مطالعه در کمربند کوهزایی زاگرس قرار دارد. این کمربند کوهزایی قسمتی از کوهزایی تتیس را شامل می‌شود که بین اوراسیا و قسمت های مختلف گندوانا اتفاق افتاده است. کوهزایی زاگرس از شمال شرق به جنوب غرب شامل مجموعه آذرین ارومیه – دختر، پهنه سنندج سیرجان و زاگرس چین خورده می‌باشد.(1994 Alavi,m)
به عبارت دیگر برش های ساختاری در پهنه برخوردی بین صفحه عربستان و صفحه ایران در شمال باختر ایران شواهد دو زمان برخورد را در طول بسته شدن اقیانوس تتیس جوان به خوبی آشکار می سازند. ساختارهای به وجود آمده با برخورد اول در کرتاسه پسین، با فرارانش مجموعه پوسته اقیانوسی بر روی لبه قاره ای آرام صفحه عربستان و چین خوردن مجموعه رسوبی در زیر پهنه‌های بیستون، رادیولاریتی و زاگرس بلند همراه است و گسل پیشانی زیر پهنه زاگرس بلند، نهایت پیشرفت تأثیر برخورد در دگر شکلی نهشته های موجود در لبه آرام قاره ای صفحه عربستان بوده است. ساختار این رویداد زمین ساختی در هر کدام از زیر پهنه‌های بیستون، رادیولاریتی و زاگرس بلند متفاوت است. (الیاس زاده۱۳۸۹)
۲-3-1- سنگ‌های آهکی دشت بیستون
〖Kb〗_2این واحد از رنگ آهک خاکستری روشن تا تیره ریز تا درشت دانه ، نازک تا ضخیم لایه از20سانتی متر تا بیش از یک متر ) در بعضی قسمتها دارای اینتراکلست ایست ، قطعات فسیل دو کفه ای ها، جلبک ها و شکمپایان ، تشکیل شده است .رخساره های بایومیکرایت تا بابواسپارایت و فسیل های نبتیک و بلاژیک ریز در این واحد وجود دارد. با توجه به فسیل های همراه ، سن این واحد سنومانین است و این واحد سنگی را می توان هم ارز سازند سروک نبتیک و بلاژیک در نظر گرفت.
Jb₃ این واحد شامل سنگ‌های آهکی خاکستری روشن –تیره تا کرم، ریز تا درشت دانه ضخیم لایه (ضخامت لایه ها ۶۰-70 سانتی متر) بودار در بعضی افقها میکرو برشی، کمی دولومیتی بعضی لایه ها دارای گرهکهای چرتی و دارای پلیت،اللسیت سپودوالیت،اینترالکست، بایوکلست،مرجان، جلبک، شکمپایان و خرده های فسیل دو کفه ای هاست.رخساره های این واحد شامل بایوپل میکرایت تا بایوپل اسپارایت است. مجموعه فسیلی این واحد حاکی از سن ژوراسیک پسین مالم است. خصو
صیات سنگ شناسی و فسیل های همراه همانند فراوان این واحد با سازندهای سورمه و نجمه نشان می‌دهد.

Qt₂ رسوبات آبرفتی ماسه ای در دره های اصلی ناحیه مانند قره سو از رسوبهای آبرفتی آرژیلی ماسه ای و تا اندازه ای ریزدانه پر شده‌اند که ممکن است به ستبرای زیاد برسند. در دره قره سو جنس مواد سازنده آبرفت گوناگونی بیشتری دارد. چرا که خواستگاه آن‌ها از راندگیهای رادیولاریتی، افیولیتی و فلیش های ترسید است این آبرفتها دارای ذخائر زیرزمینی با ارزش هستند.
Qf این واحد رسوبهای مخروطه افکنه ای واقع در بلندی های ناحیه را در بر می گیرد.( شکل شماره 2-6)

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   دانلود تحقیق در موردقابلیت اعتماد، وفاداری به برند، اعتماد برند، اعتماد به برند

شکل 2-4-نقشه زمین‌ شناسی دشت بیستون

2-3-2- گسل

نقشه گسل‌ها که از روی نقشه زمین‌شناسی با مقیاس ۱:100000 استخراج شده که به دو گروه گسل های اصلی و فرعی تقسیم‌بندی شدند. در منطقه بیستون گسل ها و درز و شکافهای بسیاری وجود دارد و همین مساله باعث افزایش خطر پسابهای زباله در منطقه می‌شود. همچنین در گسل های فعال خطر تخریب مدفن توسط حرکات لرزه خیز وجود دارد. گسلهای فعال و درز و شکاف های فراوانی در توده آهکی بیستون وجود دارد که به وسیله گسل سراسری توده کوه بیستون از دشت بیستون جدا شده است.در سطح دشت بیستون گسل های زیادی به چشم نمیخورد بجز چند گسل فعال در حاشیه غربی و جنوب شرقی دشت بیستون که گسل غربی دشت بیستون یک مخروطه افکنه در پایکوه دیواره بیستون را تشکیل داده است.(در شکل شماره ۲-7 نقشه زمین شناسی به همراه گسل های منطقه نشان داده شده است)

۲-3-3- چینه شناسی منطقه بیستون

مطالعات چینه‌شناسی از یک طرف مبتنی بر شناخت توالی طبقات رسوبی در زمانهای مختلف زمین‌شناسی به منظور پی‌بردن به تاریخ حوادث زمین و تکامل موجودات بوده، از طرف دیگر تغییرات جانبی رخساره‌ها در مکان‌های مختلف را بررسی می‌نماید که بوسیله‌ی آن با وضع جغرافیایی گذشته زمین در هر زمان آشنا می‌شویم.
ردیفهای چینه‌شناسی:
ردیفهای چینه‌شناسی و سازندهایی که در هر یک از گستره‌های اصلی منطقه  کرمانشاه با آن‌ها برخورد می‌شود تازگی داشته و عموماً با گستره همسایه خود تفاوت بسیار دارد، مهمترین بخشهای موجود در این منطقه را می‌توان به صورت زیر تفکیک کرد که با توجه به منطقه مورد مطالعه سفره های رورانده کرتاسه به طور کامل توضیح داده می شود.

الف- گستره زاگرس برجا (کوههای اطراف ماهیدشت و اسلام‌آباد)
ب- سفره‌های رورانده کرتاسه (رادیولاریتهای کرمانشاه – آهکهای بیستون – افیولیتهای صحنه هرسین)
ج- ورقه‌های ترسیر (گاوه رود واقع در جنوب غرب سنقر و شمال شرق روانسر).
د- گسترده دگرگونی کرمانشاه – همدان (برون – برود – ریکو – اشتوکلین)

ب- سفره های رورانده کرتاسه:
این راندگیها شامل سه گروه اصلی در منطقه هستند که همگی در کرتاسه پایانی (ماستریشتین) تحت تأثیر جنبشهای ساختمانی (تکتونیکی) قرار گرفته و در جهت جنوب غربی بر روی افقهای کرتاسه زاگرس برجا رانده شده‌اند. این سه گروه عبارتند از:
رادیولاریتهای کرمانشاه – آهکهای بیستون – افیولیتهای صحنه و هرسین
ب-۱- رادیولاریتهای کرمانشاه – رادیولاریتها طبقات قرمز و خاکستری چرتها و شیلها و آهکهای چرتی است که همراه با توده‌هایی از سنگهای بازیک تا بازیک شدید مشاهده می‌شوند. (آقانباتی،۱۳۸۳)
رادیولاریتهای کرمانشاه به صورت نواری کم و بیش منظم با پهنای حدود ۱۵کیلومتر از ناحیه پاوه در شمال غرب شروع شده و با گذر از شهر کرمانشاه تا بروجرد در جنوب شرق به طور پراکنده گسترده است، با وجود پیچیدگیهای ناشی از تغییر شکلهای وارده براین واحد می‌توان ردیف چینه‌شناسی زیر را در آن تشخیص داد:
تریاس، ژوراسیک- این واحد شامل یک سری آهکهای زیستاواری (بیوکلاستیک) با لایه‌بندی تا اندازه‌ای منظم اغلب با گره‌های سیلیسی همراه با میان لایه‌هایی از افقهای رادیولاریت است، مجموعه فسیلهای یافت شده در پایه آهکی این واحد نشان‌دهند سن تریاس بالا، ژوراسیک زیرین است.
ژوراسیک بالا، کرتاسه زیرین – این واحد شامل توده مهمی از ژاسب با لایه‌بندی خیلی ظریف به رنگ قرمز و قهوه‌ای و گاهی متمایل به سبز است که با میان لایه‌هایی از مارن‌نازک قرمز رنگ رادیولردار از یکدیگر قابل تشخیص هستند، این نهشته با ترکیب برتر سیلیسی و مورفولوژی ویژه به صورت تپه‌های قرمز متمایل به بنفش (تپه‌های پارک شیرین) که به شدت خردشده (تکتونیزه) هستند در شهر کرمانشاه رخنمون دارند.
مهم‌ترین میکروفسیلهای موجود در این واحد، رادیولرها هستند. سن این رسوبات ژوراسیک بالا کرتاسه زیرین است، همچنین رخنمونهای دیگری از رادیولاریتها را می‌توان در مسیر جاده کرمانشاه صحنه در حاشیه کوه هجر (روبروی روستای هاشم‌آباد) و پل شهدا مشاهده کرد، فراوانی اکسید آهن (هماتیت) موجب شده که این واحد کاملاً قرمز رنگ شده به طوریکه این واحد را سنگ‌آهن چرتی نیز می‌نامند. (تهرانی،۱۳۸۲)
ب – ۲ – آهکهای بیستون:
برش و مقطع تیپ این واحد در ناحیه بیستون توسط برود مطالعه شده و یکی از واحدهای اصلی در گستره مورد مطالعه محسوب می‌گردد، این واحد تنها شامل آهک بوده و به صورت همبری غیرعادی بر روی رادیولاریتهای کرمانشاه جای گرفته است و در نقاط دیگر نیز مانند کوه شاهو در شمال شرق و
کوه شیرز در جنوب شرق کرمانشاه (راه هرسین) رخنمون دارد، این سری آهکی همه دوران دوم از تریاس بالا تا کرتاسه بالا را شامل می‌شود. ردیف چینه‌شناسی این واحد به صورت زیر است:
تریاس بالا – ردیفهای زیرین آهکهای بیستون در پای دیواره نزدیک به دهکده کنشت (نزدیک کرمانشاه) برونزد دارد که برروی رادیولاریتهای کرمانشاه جای گرفته و شامل ۳۰۰ متر آهک با لایه‌بندی ضخیم و آهکهای توده‌ای و ریفی در بالاست. میکروفسیلهای موجود در آن سن‌تریاس بالا را مشخص می‌کند.
ژوراسیک زیرین و میانی (لیاس – دوگر) برروی آهکهای ریفی تریاس بالا ردیفهای دولومیتی پدیدار می‌شود که توسط لایه‌های آهکی دنبال می‌گردد، این آهکها در آغاز لایه‌لایه بوده و سپس تبدیل به طبقات توده‌ای می‌شوند با داشتن فسیلهایی چون اوربیتوسپلا سن لیاس – دوگر را مشخص می‌کند.
(در پای دیواره آن در مقطع تیپ بیستون مجسمه سنگی قرار دارد)
ژوراسیک بالا (مالم) – ردیفهای آهکی ژوراسیک میانی بدون هیچ‌گونه نبود رسوبی یا دگرشیبی به صورت یک سری از آهکهای ضخیم‌تر

دسته‌ها: پایان نامه ها

دیدگاهتان را بنویسید